Sınai Mülkiyet Kanunu Yürürlüğe girdi


22 Aralık tarihinde TBMM'de kabul edilen Sınai Mülkiyet Kanunui 10 Ocak 2017 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Kanun, 556, 555, 554 ve 551 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnameleri bir araya toplayarak sınai mülkiyet alanında daha etkili bir mevzuat oluşturmayı hedefliyor. Bu kanun ile marka, coğrafi işaret, tasarım, patent, faydalı model ile geleneksel ürün adlarına ilişkin hakların korunması amaçlanıyor.

Kanun ile patent, marka, endüstriyel tasarım ve coğrafi işaretler için ayrı ayrı olan kanun metinleri tek bir çatıda toplanarak daha sade bir hal alması sağlandı.

Kanunun yürürlüğe girmesi ile birlikte Türk Patent Enstitüsü’nün adı Türk Patent ve Marka Kurumu olarak değişti.  Bunun yanı sıra fikri ve sınai mülkiyet haklarına ilişkin eğitim, danışmanlık ve araştırma faaliyetlerini yürütecek bir Fikri Mülkiyet Akademisi kurulması da hükme bağlandı.

Kanunun getirdiği en önemli yeniliklerden biri tescil ve itiraz sürelerinin kısalması. Böylece sinai hakların hızlı biçimde ticarileşerek ekonomiye katma değer kazandırması hedefleniyor. Bu kapsamda, 3 ay olan marka tescil başvurusuna karşı itiraz süresi 2 aya indirildi, coğrafi işaretlerle ilgili tescil talebinin geçersizliğine yönelik itirazlar KHK uyarınca 6 ay iken, kanun ile 2 aya indirildi.

Geleneksel ürün adının tescili artık kanunla mümkün oluyor. Coğrafi işaretli ürünlerin denetimine ilişkin rapor sunma aralığında ise 10 yıldan 1 yıla indirilerek enstitü denetimi sıklaşıyor.

Markalar için beraber yer alma imkanı geliyor. Yani marka sahibinden yazılı muvaffakat alınması ile aynı marka, aynı mal ve hizmetler için bir başkası adına da tescil edilebilecek. Markaya itiraz eden o markanın kullanıldığını ispatlayamazsa itirazın reddi söz konusu olabilecek.

Patent konusunda en önemli değişiklik incelemesiz patentin kaldırılması. Artık tüm patent başvuruları incelemeli patent şeklinde olacak. Avrupa Patent Sözleşmesi’nde olan Hakların Yeniden Tesisi imkanı ile son tarihlerin geçmesi dolayısıyla geçersiz hale gelen belgelerin önüne geçilmesi hedefleniyor. Patent tescili sonrası belge yayınından itibaren 6 ay içerisinde menfaati olanların tescile itiraz hakkı olacak. Böylece mahkemeye gitmeden TPE nezdinde itirazlar olacak ve iptal edilebilecek. Patent başvuru sahibi, işlemleri devam eden başvurusunun faydalı model başvurusuna dönüştürülmesini talep edebilecek.

Faydalı modeller ve endüstriyel tasarımlar  bakımından ise artık yenilik araştırması yapma zorunluluğu geliyor. Tıpkı patent gibi yayınlanan faydalı modeller için yapılan itirazlar  TPE nezdinde değerlendirilecek ve iptal edilebilecek.

Akademisyenlerin buluşları ise “çalışan buluşu” kapsamına alınıyor ve hak sahipliği üniversitelere ait olacak.

Kanun ile getirilen diğer bir yenilik ise AB marka mevzuatına paralel düzenlenen “Kullanmama Savunması”. İtiraz konusu başvurunun yapıldığı tarihten geriye doğru olan süre esas alındığında, itiraz gerekçesi marka 5 yıldan kısa süreli bir tescil ise kullanmama savunması ileri sürülemeyecektir. Yani kullanmama savunması 5 yıldan uzun süreli tesciller için ileri sürülebilir.

Sınai Mülkiyet Kanununda yer alan davalarda görevli mahkeme Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemeleri ile Fikri Sınai Haklar Ceza Mahkemeleri olarak düzenlenmekte.

 

Sınai Mülkiyet Kanunu